Mata Ramabai : भारतीय राज्यघटनेचे शिल्पकार डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या जीवनसंघर्षामागे खंबीरपणे उभ्या राहिलेल्या, दुःख-दारिद्र्य, उपेक्षा आणि सामाजिक अन्याय सहन करूनही समतेचा दिवा अखंड पेटता ठेवणाऱ्या त्यागमूर्ती माता रमाई आंबेडकर यांच्या जयंतीनिमित्त संत चोखा मेळा यांच्या जन्मगावी असलेल्या मेहुना राजा (ता. देऊळगाव राजा, जि. बुलडाणा) येथे जयंती सोहळा मोठ्या उत्साहात साजरा करण्यात आला.

देऊळगाव राजा : भारतीय राज्यघटनेचे शिल्पकार डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या जीवनसंघर्षामागे खंबीरपणे उभ्या राहिलेल्या, दुःख-दारिद्र्य, उपेक्षा आणि सामाजिक अन्याय सहन करूनही समतेचा दिवा अखंड पेटता ठेवणाऱ्या त्यागमूर्ती माता रमाई आंबेडकर यांच्या जयंतीनिमित्त संत चोखा मेळा यांच्या जन्मगावी असलेल्या मेहुना राजा (ता. देऊळगाव राजा, जि. बुलडाणा) येथे जयंती सोहळा मोठ्या उत्साहात साजरा करण्यात आला.
या पवित्र दिवशी रमाई महिला ग्रुप, मेहुना राजा यांच्या वतीने आयोजित कार्यक्रमाने संपूर्ण गावात आंबेडकरी विचारांचा जागर घडवून आणला. “माता रमाई म्हणजे केवळ बाबासाहेबांची पत्नी नव्हे, तर एका महामानवाच्या विचारांची सावली आणि संघर्षाची शिल्पकार” हा संदेश या निमित्ताने पुन्हा अधोरेखित झाला.
घरोघरी पूजन, जयभीमच्या घोषणांनी परिसर दुमदुमला
जयंतीनिमित्त गावातील घरोघरी व गल्लोगल्ली माता रमाई यांच्या प्रतिमेचे पूजन करण्यात आले. महिलांनी पारंपरिक पद्धतीने आरती, अभिवादन व भीमगीतांच्या माध्यमातून माता रमाईंच्या त्यागाचे स्मरण केले. संपूर्ण परिसर *“जय भीम, जय रमाई”*च्या घोषणांनी दुमदुमून गेला.
त्यागमूर्ती रमाई : संघर्षाची जननी
माता रमाई आंबेडकर यांचे आयुष्य म्हणजे त्यागाची अखंड तपश्चर्या होय. बाबासाहेबांचे शिक्षण, चळवळ, लेखन, आंदोलन आणि सामाजिक परिवर्तनाच्या वाटचालीत रमाई माई यांनी स्वतःचे दुःख कधीच पुढे आणले नाही. उपासमार, आजार, अपमान आणि दारिद्र्याचा सामना करतानाही त्यांनी बाबासाहेबांना कधी खचू दिले नाही. “रमाई नसत्या तर बाबासाहेब घडले नसते,” असे अनेक अभ्यासक ठामपणे सांगतात.
महिला संघटनांचा प्रेरणादायी पुढाकार
या जयंतीनिमित्त रमाई महिला ग्रुपने पुढाकार घेत समाजातील महिलांना एकत्र आणत माता रमाईंच्या विचारांची ज्योत प्रज्वलित ठेवण्याचा संकल्प केला. समता, स्वाभिमान, शिक्षण आणि संघर्ष या मूल्यांचा वारसा पुढील पिढीपर्यंत पोहोचवण्याचा संदेश या कार्यक्रमातून देण्यात आला.
आंबेडकरी चळवळीला बळ देणारा वैचारिक उत्सव
संत चोखा मेळा यांच्या जन्मगावी साजरी झालेली ही माता रमाई जयंती केवळ औपचारिक न राहता आंबेडकरी चळवळीचा वैचारिक उत्सव ठरली. समाजातील उपेक्षित घटकांना आत्मसन्मानाने जगण्याची प्रेरणा देणाऱ्या माता रमाई यांचे जीवन आजही मार्गदर्शक ठरत आहे.

